کارشناسی خودرو سانیار

خروج
درخواست کارشناس به صورت تلفنی 02144259405 - 09120211289 ربات تلگرام

 signs catalyst converter failure

کاتالیزور یا همان مبدل کاتالیست، قطعه‌ای است که در مسیر سیستم اگزوزقرار می‌گیرد و توانایی این را دارد که تا 90 درصد گاز‌های سمی خارج شده از پیشرانه اتومبیل‌ها را به گاز‌های غیر سمی تبدیل کند. امروزه در بیش از 180 کشور جهان استفاده از کاتالیزور یک امر اجباری است؛ از همین رو تمام خودروسازان بزرگ جهان از این وسیله در سیستم اگزوز محصولاتشان استفاده می‌کنند. مجلس جمهوری اسلامی ایران نیز در سال 1381 قانون استفاده ازکاتالیک کانورتوریا همان کاتالیزور را برای تمامی خودرو‌های داخلی و وارداتی تصویب کرد. امروزه در صنعت خودروسازی از کاتالیزور‌های متفاوتی استفاده می‌کنند؛ این تفاوت‌ها معمولا به دلیل سوخت مصرفی وسایل نقلیه می‌باشد. در کاتالیزور‌های مختلف، واکنش‌های متفاوتی انجام می‌پذیرد؛ اما عمومی‌ترین آن‌ها تبدیل هیدروکربن‌های نسوخته به آب و دی‌اکسید کربن است. این واکنش در تمام مبدل‌های کاتالیست انجام می‌پذیرد. همچنین در تمامی کاتالیک کانورتور‌ها، اکسیت ازت که ماده‌ای سمی است به گاز ازت که یک گاز بی‌خطر به حساب می‌رود، تبدیل می‌شود. بسیاری از کارشناسان حوزه خودرو معتقدند که اگر امروز ما در شهر‌های بزرگ می‌توانیم نفس بکشیم و زندگی کنیم، به لطف اختراع کاتالیزور‌ها است؛ اما متاسفانه کاتالیزور‌ها قطعات آسیب‌پذیری هستند و در صورتی که موتور خودرو دچار مشکل شود و نتواند پروسه احتراق را به صورت کامل به انجام برساند، ممکن است کاتالیزور سیستم اگزوز به دلیل ورود ناگهانی و بیش از حد گاز‌های سمی، دچار آسیب شود.در ادامه با کارشناس خودرو همراه باشید .

عمر مفید کاتالیست خودرو

بسیاری از شرکت‌های تولیدی ادعا می‌کنند که کاتالیست‌ها می‌توانند ۱۰۰هزار تا ۱۵۰هزار کیلومتر دوام بیاورند. این در حالی است که معمولا در واقعیت این طور نیست و کاتالیست‌ها خیلی زودتر از آنچه باید از کار می‌افتند. مخصوصا در کلان‌شهرها که دائما پشت ترافیک گیر می‌کنید.

کاتالیست خودرو درواقع نوعی فیلتر است و فیلتر باید مرتب تعویض یا تمیز شود. مخصوصا اگر سیستم احتراق درست عمل نکند، عمر کاتالیست کوتاه می‌شود.

signs catalyst converter failure2

دلایل خرابی کاتالیزور

برخی از دلایل خرابی کاتالیست عبارت‌اند از:

  • عملکرد بد سیستم احتراق

اگر سیستم احتراق عملکرد بدی داشته باشد، کاتالیزور خراب می‌شود. دلیلش این است که احتراق به‌درستی صورت نمی‌گیرد و بدسوزی (میس فایر) رخ می‌دهد. در نتیجه، مخلوط سوخت به‌طور ناقص می‌سوزد. سوختن ناقص به تشکیل مقدار زیادی دوده می‌انجامد که در مبدل جمع می‌شود. در این مرحله می‌توان آن را تمیز کرد و مشکل را برطرف کرد. اما اگر به جایی برسد که سیم پیچ ذوب شود، دیگر تمیزکردن آن کمکی نخواهد کرد.

  • استفاده از سوخت با کیفیت پایین

یکی دیگر از دلایل خرابی کاتالیزور استفاده از سوخت کم‌کیفیت است. این سوخت‌ها به‌طور کامل نمی‌سوزند و مابقی فرایند سوختن آنها در کلکتور و مستقیما در مبدل انجام می‌شود. به همین دلیل ذرات ریز آنها فیلتر را مسدود می‌کنند و هوا نمی‌تواند از آن عبور کند.

  • کاتالیست بی‌کیفیت یا تقلبی

اگر کاتالیست را تعویض کرده‌اید و نوع بی‌کیفیت یا تقلبی آن را خریده‌اید، خیلی زود خراب می‌شود یا اینکه بدعمل می‌کند. برای مثال در کاتالیست تقلبی ممکن است قطر سلول‌های آن کوچک‌تر از اندازه معمول باشد. به این ترتیب حفره‌ها خیلی سریع مسدود و خراب می‌شوند.

نکته: سلول‌های کاتالیست ماشین‌های آمریکایی معمولا کوچک‌تر است. دلیلش این است که سوختی که در آمریکا استفاده می‌شود کیفیت بهتری دارد و مشکل احتراق کمتری ایجاد می‌شود.

  • مسدود شدن مبدل با پسماندهای احتراق

اگر موتور به هر دلیلی بیش‌ازحد روغن مصرف می‌کند، در طی احتراق دود سیاه خورنده‌ای تولید می‌شود که همراه با پسماندهای احتراق وارد مبدل می‌شود و روی آن اثر منفی می‌گذارد.

علائم خرابی کاتالیزور

وقتی کاتالیزور مشکل پیدا می‌کند، علائم و نشانه‌هایی بروز می‌دهد که با تشخیص به‌موقع آن می‌توانید از مشکلات دیگر جلوگیری کنید. برخی از علائم خرابی کاتالیست عبارت‌اند از:

۱. روشن‌شدن چراغ چک موتور

اگر سیستم رایانه اتومبیل هر گونه خطایی را در موتور تشخیص دهد، چراغ چک موتور را روشن می‌کند و مشکل را به شما اطلاع می‌دهد. ازآنجاکه مشکلات زیادی باعث روشن‌شدن چراغ چک می‌شوند برای اینکه بفهمید مشکل از کاتالیست است باید از اسکنر استفاده کنید و کد مربوط به آن را بخوانید.

۲. افت‌کردن قدرت ماشین

اگر کاتالیزور خودرو درست کار نکند، اتومبیل ممکن است دچار تکان‌ها و لرزش ناگهانی شود و به آن اندازه که باید، کشش نداشته باشد. دلیلش این است که توان مبدل کاهش یافته است و به‌دلیل تخریب‌شدن و داغ‌شدن سلول‌ها و نیز مسدودشدن راه عبور گازهای اگزوز، موتور نمی‌تواند به‌خوبی تنفس کند. در نتیجه ماشین قدرت کافی ندارد و این را به‌خوبی حس خواهید کرد.

۳. شنیدن صداهای غیرطبیعی از زیر ماشین

اگر در دور موتور بالا یا هنگام استارت زدن صدای ضربه می‌شنوید، به کاتالیست شک کنید. این زمانی اتفاق می‌افتد که سلول‌های سرامیکی تجزیه می‌شوند و ذرات آنها تحت‌تأثیر جریان گاز و نیروهای گریز از مرکز به دیواره کاتالیزور برخورد می‌کنند و این صدا آن‌قدری بلند هست که آن را بشنوید.

unnamed

۴. اشکال در خروج گازهایی که از صداخفه‌کن اگزوز می‌آیند

اگر کف دستتان را در مقابل لوله اگزوز ماشینی که کاتالیست آن سالم است قرار دهید، حس خواهید کرد که جریان گاز خروجی حالت لرزشی یا نوسانی دارد. دلیلش این است که دریچه‌های خروجی به نوبت کار می‌کنند. اگر حس می‌کنید که جریان خروجی این گازها ضعیف است یا حالت موجی ندارد، سلول‌های کاتالیست از بین رفته‌اند.

این‌طور نیست که کاتالیست خودرو بلافاصله و یک شبه خراب شود. معمولا قبل از خرابی کامل کاتالیزور، عملکرد آن دچار نقص می‌شود که با تشخیص به‌موقع این نشانه‌ها می‌توانید جلوی خسارت‌های بیشتر را بگیرید.

راه‌های تشخیص خرابی کاتالیزور

برای تشخیص دقیق خرابی کاتالیزور باید تجربه کافی و ابزارهای تشخیصی لازم را داشته باشید. در غیر این صورت به مکانیک یا مراکز تشخیص تخصصی مراجعه کنید.

از کجا بفهمیم کاتالیزور خودروی ما سالم است؟

یک سری آزمایش وجود دارد که با آن می‌توان از سالم بودن کاتالیزور یا خرابی جزئی و یا کامل آن اطمینان حاصل کرد.

– بررسی قسمت بیرونی مبدل کاتالیست

اول از قسمت بیرونی مبدل کاتالیست شروع می‌کنیم. باید همه قسمت‌های بیرونی کاتالیزور را بدون اینکه آن را خارج کنیم بررسی کنیم. هر گونه آسیب مکانیکی، فرورفتگی، خراش یا تراشه ممکن است نشانه خراب‌شدن سلول‌های درون کاتالیزور باشد.

– خارج‌کردن مبدل و بررسی همه قسمت‌های آن

متأسفانه با بررسی قسمت خارجی کاتالیست نمی‌توان به‌طور کامل وضعیت سلول‌های آن را بررسی کرد. اگر بیرون از آن مشکل چندانی نمی‌بینید تصور نکنید که حتما کاتالیزور سالم است. بهتر است مبدل را خارج کرده و قسمت لانه‌زنبوری آن را بررسی کنید. اگر بخش لانه‌زنبوری درست کار کند، کاتالیزور درست کار می‌کند. البته کاتالیزورها در اتومبیل‌های مختلف ممکن است متفاوت باشند.

– فشار گازهای خروجی را بررسی کنید

میزان فشار گازهای خروجی را بررسی کنید. برای این کار به دستگاه فشارسنج لازم است. فشارسنج میزان فشار گازهایی را که از اگزوز خارج می‌شوند اندازه می‌گیرد. اگر این فشار بالاتر از حد نرمال باشد، مبدل کاتالیست خراب شده است. البته این حد نرمال ممکن است برای خودروهای مختلف متفاوت باشد.

1581793752 abgas messung endrohr

هر قطعه در خودرو وظایف خاصی را برعهده دارد و به‌منظور خاصی در آن به کار رفته است. بنابراین خرابی هر قطعه ناخودآگاه دیر یا زود روی سایر اجزا اثر می‌گذارد. یکی از این قطعات مهم، مبدل کاتالیست است که وظیفه دارد گازهای خروجی خطرناک را پالایش کند و از انتشار آلاینده‌ها در اتمسفر جلوگیری به عمل آورد. این قطعه در پاک نگه‌داشتن محیط‌زیست بسیار اهمیت دارد، بنابراین اگر متوجه شدید که کثیف یا خراب شده است، آن را تمیز یا تعویض کنید.

 

مقالات پیشنهادی کارشناس خودرو برای شما


آخرین مطالب